آزمایش ESR چیست؟
ESR در آزمایش خون همان سدیمانتاسیون است. سدیمانتاسیون یعنی شتاب و مدت زمان رسوب کردن گلبول قرمز. در آزمایش ESR در طول یک ساعت میزان رسوب گلبولهای قرمز خون را داخل لوله آزمایشگاهی مورد بررسی قرار میدهند. این تست در آزمایش خون میتواند یکی از تستهای مکمل باشد و در تشخیص بیماری التهابی به متخصص کمک کند. هدف از آن تشخیص عفونتهای باکتریایی و قارچی است.
اما پاسخ ایمنی بدن را چگونه با این تست میسنجند؟ هر اندازه فاصله رسوب سلولهای خونی بیشتر باشد به این معناست که پاسخ التهابی سیستم ایمنی نیز گسترده بوده است.
شرایط آزمایش ESR:
برای انجام آزمایش ESR شرایط خاصی در نظر گرفته نشده است. البته باید بدانید این آزمایش به تنهایی تجویز نمیشود. برای بررسی دقیق وضعیت بیمار تستهای دیگری نیز در کنار آن مورد استفاده قرار خواهند گرفت. برای انجام این تست به نمونه خون نیاز دارید که از طریق ورید بازویی گرفته خواهد شد..
قبل از آزمایش ESR نیاز به ناشتا بودن نیست. اما قبل از انجام آزمایش در صورتی که دارویی مصرف میکنید حتما به پزشک خود اطلاع دهید. به دلیل اینکه مصرف برخی داروها مثل داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (NSAID) و استاتینها (کاهش دهنده کلسترول خون) تاثیر منفی بر جواب آزمایش دارند پزشک از شما خواهد خواست که موقتا مصرف چنین داروهایی را متوقف نمائید. البته مصرف داروهای خود را بدون مشورت با پزشک متوقف نکنید
تفسیر ESR در آزمایش خون چگونه است؟
- نتیجه آزمایش ESR به میلی متر ثبت میشود و مدت زمان رسوب گلبولهای قرمز خون مدنظر است.
- سطح نرمال این آزمایش برای بانوان ۲۹-۰ و برای مردان ۲۲-۰ است.
- در نتیجه این تست برخی از بیماریها و اختلالات همچون عفونت، تیروئید، حاملگی، سن، عفونت، کم خونی و ... موثر خواهند بود.
بروز چه علائمی سبب تجویز آزمایش ESR میشود؟
معمولا آزمایش ESR زمانی تجویز میشود که در معاینات بالینی، پزشک به وجود یک التهاب یا عفونت در بیمار مشکوک باشد. برای مثال اگر پزشک درد و ورم مفاصل را ناشی از بیماری آرتریت روماتوئید بداند و یا دلیل علائم و مشکلات رودهای را بیماری التهابی روده تشخیص دهد تست ESR را برای اطمینان یافتن از تشخیص خود درخواست میکند.
همچنین دیگر بیماریهایی که پزشک را متقاعد میکند که آزمایش ESR را تجویز کند شامل بیماری پلی میالژیا روماتیکا، واسکولیت سیستمیک ,آرتریت گیجگاهی نظیر سردردها، درد گردن و شانهها، دردهای لگنی، آنمی، کم اشتهایی و یا کاهش وزن غیرمنتظره و خشکی مفاصل است. التهاب و عفونتهای متعددی را میتوان با تست ESR تشخیص داد. علاوه بر این، از آزمایش ESR در طول دوره درمانی هر کدام از بیماریهای ذکر شده برای ارزیابی روند درمان و اثربخشی داروها استفاده میشود.
هر مقدار که دوره درمانی موثرتر باشد به همان نسبت مقدار التهاب کمتر و جواب ESR طبیعیتر است. در برخی شرایط نیز اگر جواب ESR مثبت باشد پزشک قبل از اینکه آزمایشات تخصصیتری را در نظر بگیرد انجام دوباره تست ESR را تجویز میکند چراکه عوامل متعددی میتوانند در جواب آزمایش تداخل کرده و نتیجه کاذب ایجاد کنند.